2Katarakt nedir?

4Görsel ve yazılı medyada katarakt la ilgili o kadar çok şey anlatıldı ki toplumumuzun büyük bir kesimi bu hastalığı neredeyse ezberlemiş durumda. Katarakt doğal göz merceğinin bulanıklaşması ve görmeyi engeller hale gelmesidir.Görme miktarı o kadar düşer ki kişi sadece ışığı ve gölgeyi fark edebilecek kadar görme kabiliyetini yitirebilir. Biz bu durumu körlük olarak nitelendiriyoruz (Yasal körlük vizyonun 1/10 un altına inmesidir). Nitekim dünya ölçeğinde körlüğün en yaygın nedeni de katarakt hastalığıdır.Özellikle az gelişmiş ülkelerde tedavisi mümkün olan bir sebepten dolayı milyonlarca insanın körlüğe mahkum olması acı bir durumdur. Bu insanlar genellikle evlerine mahküm olurlar.Sosyal hayatları kısıtlanır.özellikle çocukluk çağında dünyayı düşük düzeyde algılamak zeka gelişimi  ve sosyalleşmeye negatif etkide bulunur.Hastalık hayatın her evresinde ortaya çıkabilir(Beşikten mezara) .Körlük aşamasına gelinceye kadar her aşamada yaşam kalitesini düşürür. Başlangıçta ışık hassasiyeti ışık dağılmaları ve saçılmaları aynı gözde çift görme …gibi belirtiler verir. Bir taksi şoförü ya da bir pilot için başlangıç evreleri bile ciddidir ve tedavi edilmezse yıkıcı sonuçlar doğurabilir.Yeni doğan bebeğinizin kataraktlı dünyaya geldiğini düşünün. Eğer erken dönemde tedavi edilmez ise  belki sizin yüzünüzü hiçbir zaman ayrıntılı seçemeyecektir.Özellikle tek taraflı doğumsal kataraktlar derin bir göz tembelliğine neden olurlar ve ileri dönemlerde katarakt alınsa bile tembelliğin tam bir tedavisi mümkün olmaz.Kataraktın sebepleri çok çeşitlidir:Genetik. Metabolik. İlaca bağlı ya da travmatik olabilir.Ancak en yaygın nedeni yaşlılığa bağlı(senil) kataraktlardır. Aslında göz en erken yaşlanan organdır.Dünyaya gözümüzü açtığımız andan itibaren yaşlılık süreci de başlar. Gün ışığı erken çocukluk dönemlerinde görmeyi ve gözün gelişimini stimüle eder ancak ışığın görünmeyen dalga boyları doğal lense zarar vermeye başlar zira kornea ve lens uv ve diğer zararlı ışınların retinaya ulaşmaması için bir tür süzgeç görevi görürler.Bu durum serbest oksijen radikalleri gibi çevresel faktörlerin de katkısıyla hız kazanır. İnsan doğal lensi damarsız bir yapıya sahiptir ve gözün ön kamarasındaki sıvıdan difüzyon yolu ile beslenir.Lens proteinlerinin yapısı ve konfügrasyonu zamanla bozulur.

3

Başlangıçta buzlu bir camın arkasından bakıyormuş gibi gören hastalar zamanla görmelerini iyice yitirirler.

Katarakt körlük yapar mı?

Katarakt çok ileri aşamalarda körlük yapabilir. Dünya genelinde körlüğün en sık nedenidir.Özellikle geri kalmış ülkelerde ekonomik yetersizlikten dolayı ameliyat olamamış yüzmilyonlarca katarakt hastası tıbben kör durumdadır. Burada hasta sadece zayıf bir ışığı ve birtakım gölgeleri fark edebilir.

İlaçla tedavi edilebilir mi?

Maalesef kataraktı tedavi edecek herhangi bir ilaç henüz bulunamamıştır. Vitamin açısından zengin gıdaların katarakt oluşumunu yavaşlattığı düşünülse de katarakt oluşmasını önleyecek bir yöntem de bilinmemektedir.

Ameliyatla tedavisi var mı?

5Kataraktın bilinen tek tedavisi ameliyattır.Dünya ölçeğinde prostat ameliyatlarından sonra en fazla yapılan ameliyat katarakt ameliyatıdır.Bu hastalık günümüzde kullanılan fako cerrahisi sayesinde başarı ile tedavi edilmektedir.

Fako cerrahisinde kullanılan cihazın gelişmişliği ve ameliyatı yapan doktorun deneyimi çok önemlidir.Deneyimsiz ellerde bu ameliyatlar bir felakete de dönüşebilmektedir.

Ameliyat süresi ne kadardır?

Normal şartlar altında ortalama 10 dakika sürmektedir Ancak hastanın göz yapısı bazen operasyonu zorlaştırabilmektedir bu durum cerrahinin uzun sürmesine hatta komplikasyonların gelişmesine bile sebep olabilir.
Hasta kaç günde normal hayadına döner?

Operasyon sonrası yarım saatlik bir dinlenme periyodundan sonra evine gönderilir. Genellikle birkaç saatlik bir göz bandajı uygulamasından sonra göz açılır ve hasta günlük yaşamına döner. Ancak 1 hafta su ile temas etmemesi ağır kaldırmaması yüzükoyun yatmaması önerilir. 1 ay süreyle havuz ve deniz faaliyetlerinden uzak durması önerilir.

6

Katarakt tekrarlayabilir mi?

Katarakt tekrarlamaz. Bir kez yapılan operasyondan sonra bir daha katarakt gelişmez . Ancak Göz içine takılan merceğin arkasındaki zar tabaka kalınlaşıp kesifleşebilir. Bu durumda da hastanın görmesi yeniden bozulur. Bu zar üzerine yapılan Yag lazer tedavisi ile ikinci bir ameliyata gerek kalmadan hasta tekrar eski görmesine kavuşabilir. Bu işlem yaklaşık 1-2 dakika sürmektedir.

Ameliyattan sonra tekrar gözlük gerekir mi?

Genellikle gerekir. Ancak günümüzde son derece gelişmiş mercekler sayesinde Hem yakın hem uzak gözlük ihtiyacı ortadan kalkmaktadır.